Ενδιαφέρον πολιτιστικό και ορειβατικό ταξίδι στην Ουγκάντα πραγματοποίησε ο γράφων από 6 έως 14 Σεπ. 2026 στο μεταίχμιο της ξηρής προς την υγρή περίοδο με την συντροφιά των φίλων και συνταξιδιωτών του στον κόσμο Ανδρέα Μπέσσα και Ανδρέα Αναγνωστόπουλου. Το ταξίδι είχε ως σκοπό την γνωριμία με την Ιστορία και την κουλτούρα της αφρικανικής χώρας, η οποία έχει το προσωνύμιο του Μαργαριταριού της Αφρικής (Pearl of Africa), όπως πρώτος την ονόμασε έτσι ο Ουϊνστον Τσώρτσιλ λόγω της ομορφιάς της. Η Ουγκάντα ευρίσκεται στην Κεντρο-ανατολική Αφρική, έχει έκταση 250.000 τετρ. χλμ., πληθυσμό 47 εκατ. κατοίκους και η πρωτεύουσα Καμπάλα κατοικείται από 4,2 εκατ. κατοίκους. Είναι διάσημη για την λίμνη Βικτώρια, πηγή του Λευκού Νείλου, την οποία μοιράζεται με την Ρουάντα και την Τανζανία έκτασης 69.000τετρ. χλμ., για τα αδιαπέραστα δάση της (Ιnpenetratable Forests) όπου ζουν μαύροι γορίλλες και χρυσοί πίθηκοι, αληθινά μνημεία της φύσης υπό την προστασία της Ουνέσκο και τα ωραιότατα Εθνικά Πάρκα της, μαγνήτης για χιλιάδες λάτρεις της περιπέτειας από όλον τον κόσμο. Οι Ουγκαντέζοι είναι άνθρωποι βαθειάς κουλτούρας, πιστοί στον Θεό, ειρηνικοί και φιλικοί και η εγκληματικότητα στην χώρα είναι λίαν χαμηλή.
Το ταξίδι άρχισε με προσγείωση μέσω Ντόχα (Κατάρ) αργά το βράδυ της 6ης Σεπ. στο αεροδρόμιο του Εντέμπε, πόλη πλησίον της Καμπάλα. Το πρωϊνό της 7ης Σεπ. η ομάδα έκανε έναν μεγάλο περίπατο γνωριμίας με την Καμπάλα. Λοιπόν, αυτή η πόλη είναι από τις πλέον πολύβουες της Αφρικής. Η κίνηση στους δρόμους είναι αληθινή δοκιμασία. Τα κτίρια είναι ευρωπαϊκού τύπου στο κέντρο, διώροφα, τριώροφα ή και μεγαλύτερα και τα μεγάλα ή μικρά καταστήματα υπεράφθονα. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός οτι πολλές μηχανές παλαιού τύπου χρησιμοποιούνται ως ταξί για την μεταφορά ενός ή δύο ατόμων σε διάφορα σημεία της τεράστιας πόλης. Τα κανονικά ταξί είναι για τους ευπορώτερους. Μιλώντας για το επίπεδο ζωής, ο οδηγός-ξεναγός μας Μπράϊαν Μπατσουράνα μας ανέφερε οτι ο μέσος μισθός είναι 120 δολάρια και οι συντάξεις αναλόγου ύψους. Η φτώχεια είναι εμφανής. Η ιατρική περίθαλψη και η εκπαίδευση παρέχονται από το κράτος, πλην όμως είναι χαμηλής ποιότητος. Τα ιδιωτικά νοσοκομεία και σχολεία είναι για όσους μπορούν να τα πληρώσουν. Υπάρχουν κρατικά πανεπιστήμια αντί χαμηλών διδάκτρων, όμως στα ιδιωτικά πανεπιστήμια τα δίδακτρα είναι υψηλά. Οι οικογένειες της Ουγκάντα κάνουν το παν για να στείλουν τα προικισμένα παιδιά τους στο πανεπιστήμιο, διότι γνωρίζουν οτι η μόρφωση είναι το κλειδί της κοινωνικής ανόδου. Πλην όμως, όπως συμβαίνει παντού στον Τρίτο Κόσμο, όπως ο γράφων πολλάκις διεπίστωσε, η κυβερνώσα ελίτ κρατά την ανώτατη εκπαίδευση μόνον για τα δικά της παιδιά ως αλάνθαστος τρόπος διατήρησης της εξουσίας. Η γλώσσα της εκπαίδευσης είναι για όλους η αγγλική, την οποίαν άφησαν οι Βρετανοί αποικιοκράτες με τις ντόπιες διαλέκτους να διδάσκονται παραλλήλως αυτής. Η βάση της οικονομίας της χώρας είναι η αγροτική-κτηνοτροφική παραγωγή. Τα ορυκτά είναι δυστυχώς ολίγα και η Ουγκάντα βρέχεται μόνον από την λίμνη Βικτώρια. Τα προϊόντα για εσωτερική κατανάλωση είναι τα ψάρια, το καλαμπόκι, οι πατάτες, τα φασόλια και πάμπολλα είδη τροπικών φρούτων. Τα προϊόντα προς εξαγωγή είναι η βανίλια, ο καπνός, ο καφές, το κακάο και η ζάχαρη (η τροπική ζώνη δεν παράγει δημητριακά). Το πρόβλημα είναι οτι οι ντόπιες και κάποιες ξένες εταιρείες που κατέχουν μεγάλες εκτάσεις γης και επεξεργάζονται και εξάγουν τα εξαγώγιμα είδη πληρώνουν τους παραγωγούς και τους εργάτες τους ελάχιστα (είδα παιδιά παραγωγών ζαχαροκάλαμου χωρίς παπούτσια). Στην Ουγκάντα, όπως σχεδόν παντού στον Τρίτο Κόσμο, δεν υπάρχουν συλλογικές συμβάσεις και διαπραγματεύσεις, ούτε το κράτος ορίζει τον κατώτατο μισθό, ούτε καν την κατώτατη τιμή των προϊόντων των παραγωγών. Οι αγροτικές οικογένειες, ελλείψει μηχανημάτων δουλεύουν ”ήλιο με ήλιο” και αυτός είναι ένας λόγος που γεννούν πολλά παιδιά, τουλάχιστον 5 με 6 και περισσότερα. Πλην όμως τα πολλά στόματα μικραίνουν τις μερίδες και λιγοστεύουν τα ρούχα και τα παπούτσια. Αλήθεια, αγαπητοί αναγνώστες, θα δεχόσαστε να αυξηθούν οι τιμές των προϊόντων του Τρίτου Κόσμου και η αύξηση να πηγαίνει στους παραγωγούς; Ο γράφων το προτείνει. Η φτώχεια είναι ενδημική και φανερή. Στα χωριά και κωμοπόλεις της υπαίθρου οι οικίες είναι πρόχειρα κατασκευασμένες με τούβλα και τσίγκινες σκεπές. Οι δρόμοι είναι χωμάτινοι και τραχείς και άσφαλτος υπάρχει μόνο στο εθνικό δίκτυο. Το χειρότερο είναι οτι λείπουν βασικές υποδομές στην ύδρευση, πράγμα που τους αναγκάζει να μεταφέρουν νερό σε μεγάλα πλαστικά δοχεία από μικρές ή μεγάλες αποστάσεις και ο ηλεκτρισμός δεν είναι δεδομένος για όλους, ειδικά στα ορεινά και ημιορεινά χωριά και στα διάσπαρτα σπίτια, τα οποία υπάρχουν παντού στην χώρα. Πολλοί ζουν από τα μικρά στεγασμένα ή υπαίθρια καταστήματά τους πωλώντας διάφορα είδη, λαχανικά και φρούτα. Κατοικίες και καταστήματα υπάρχουν παραπλεύρως ολόκληρου του εθνικού οδικού δικτύου, αποτέλεσμα του υπερπληθυσμού. Η Ουγκάντα ονομάζεται και Fruit Basket of Africa (Καλάθι Φρούτων της Αφρικής) λόγω υπερπαραγωγής φρούτων. Η χώρα καλύπτεται από οικιστικές πυκνώσεις και καλλιεργείται και το τελευταίο στρέμμα. Η υπόλοιπη γη αφήνεται στα ζώα, ειδικά σε περιοχές σαβάνας (αραιή δενδρώδης βλάστηση).
Το πολίτευμα είναι Προεδρική Δημοκρατία, πλην όμως μας ανεφέρθη οτι η διαφθορά των αξιωματούχων είναι μεγάλη, όπως μεγάλη είναι και η αμφισβήτηση των αποτελεσμάτων των εκλογών. Ο Πρόεδρος Μουσεβένι κυβερνά την χώρα από το 1986, τουλάχιστον όμως η χώρα είναι ειρηνική. Η Ιστορία τους είναι επίσης ενδιαφέρουσα. Η Ουγκάντα ήταν πάντα διηρημένη σε 5 βασίλεια και στο ισχυρότερο από αυτά, στην Μπουγκάντα, υπήρχε ήδη από τον 12ο αιώνα, Κοινοβούλιο. τΟ 1894 οι Βρετανοί συνάπτουν συμφωνία συμμαχίας και πολιτιστικής συνεργασίας με τον Μουάγκα, βασιλιά της Μπουγκάντα στην Καμπάλα, υποσχόμενοι βοήθεια για επέκταση του βασιλείου του. Το 1897 οι Βρετανοί πετούν την μάσκα. Συλλαμβάνουν και εξορίζουν όλους τους βασιλείς της χώρας επιβάλλοντας καθεστώς αποικιοκρατίας και εκμετάλλευσης του πλούτου της χώρας. Στην Μπουγκάντα αφήνουν ως τυπικό βασιλιά χωρίς εξουσίες τον γιό του Μουάγκα, Ντέϊβιντ Τσούα. Ο τελευταίος πεθαίνει το 1949 και αναλαμβάνει βασιλικά καθήκοντα τυπικώς πάντα ο γιός του Έντουαρντ Μουτέσα (είναι χαρακτηριστικό της πολιτιστικής επιρροής των Βρετανών οτι και αυτοί ούτοι οι βασιλείς απέκτησαν αγγλικά ονόματα). 100.000 νεκρούς είχε η Ουγκάντα πολεμώντας για λογαριασμό της Βρετανίας στους δυο Παγκοσμίους Πολέμους (υπάρχει μνημείο προς τιμήν τους στην Καμπάλα). Μνημείο υπάρχει επίσης εις μνήμην των περίπου 100 θανόντων στον Αγώνα Ανεξαρτησίας από τους Βρετανούς. Η Ανεξαρτησία ήλθε σχετικά εύκολα το 1962 με τους Βρετανούς να ορίζουν ως πρώτο Πρόεδρο τον πρώην βασιλιά Έντουαρντ Μουτέσα και Πρωθυπουργό τον Ομπότε, αρχηγό του κόμματος του Κογκρέσσου. Το 1966 ο Ομπότε παρακινεί τον αρχηγό στρατού στρατηγό Ιντί Αμίν Νταντά να επιτεθεί και να καταστρέψει το παλάτι του προέδρου Μουτέσα, ο οποίος κατέφυγε στο Λονδίνο και πέθανε εκεί την ίδια χρονιά. Το 1971 ο Αμίν εκδιώκει τον πρόεδρο Ομπότε και αυτοανακηρύσσεται Πρόεδρος της Ουγκάντα. Την ίδια χρονιά μεταφέρει στην πατρίδα τα λείψανα του Μουτέσα και τα ενταφιάζει με βασιλικές τιμές, προκειμένου να κερδίσει την αποδοχή του λαού και να εξιλεωθεί για το πραξικόπημα.
Η ιστορία και η φήμη αυτού του ανθρώπου που κυβέρνησε τυραννικά την χώρα του είναι γνωστή σε όλον τον κόσμο. Ο Ιντί Αμίν έκανε κάποια μεγάλα έργα και έφερε κάποιες σοβαρές επενδύσεις στην χώρα, όπως κλασικά κάνουν οι τύραννοι για να διαιωνίσουν το όνομά τους, όπως επεσήμανε 2.500 χρόνια πριν ο ημέτερος Αριστοτέλης. 25.000 Ουγκαντέζοι βασανίστηκαν και πέθαναν στις φυλακές του τις οποίες αντικρύσαμε και ευρίσκονται κοντά στο προεδρικό παλάτι, το οποίο ανακατασκευάστηκε και σήμερα είναι έδρα του βασιλιά της Μουγκάντα. Οι ελίτ της χώρας όμως ουδέποτε αποδέχθηκαν τον παρανοϊκό τύραννο. Το 1979 ο εξόριστος Ομπότε παρακινεί την κυβέρνηση της Τανζανίας να εισβάλλει και να απελευθερώσει την χώρα. Πράγματι το 1979 τανζανικές μεραρχίες εισβάλλουν και κατανικούν όσους πιστούς απέμειναν στον Αμίν, ο οποίος κατέφυγε στην Λιβύη του Καντάφι και κατόπιν στην Σαουδική Αραβία, όπου απέθανε. Το 1979 ο Μινάϊσα έγινε μεταβατικός πρόεδρος και το 1981 έφυγαν οι Τανζανοί και έγιναν εκλογές στις οποίες νίκησε ο Ομπότε. Πλην όμως ο αρχηγός της αντιπολίτευσης Μουσεβένι δεν αποδέχθηκε το αποτέλεσμα. Το 1986 μετά από εσωτερικές συγκρούσεις ο Μουσεβένι κέρδισε την εξουσία, την οποία κρατά μέχρι σήμερα, έστω αμφιλεγόμενος.
Η 7 Σεπ. έκλεισε με μια πλεύση με τυπικό τοπικό πλεούμενο στην λίμνη Βικτώρια όπου σε ένα νησάκι επιβιβαστήκαμε σε ξύλινες μηχανοκίνητες βάρκες και εισήλθαμε στους βάλτους. Εκεί μας δόθηκε η ευκαιρία να παρατηρήσουμε διάφορα είδη πτηνών με μεγαλύτερο το σόμπιλ, ένα από τα εθνικά πτηνά της Ουγκάντα (τα υπόλοιπα είναι το μαραμπού και ο γερανός, ο οποίος στολίζει και την σημαία τους).
Η 8-Σεπ. ήταν αφιερωμένη στην μεγάλη πρωτεύουσα Καμπάλα. Η πόλη είναι επτάλοφος όπως η Ρώμη και η Κωνσταντινούπολη και πήρε το όνομά της από το γνωστό ελαφοειδές της Αφρικής ιμπάλα, κοπάδια εκ των οποίων έβοσκαν στην περιοχή. Η Καμπάλα φιλοξενεί μεγάλο μέρος από το 1,5 εκατ. προσφύγων από Ν. Σουδάν, Ερυθραία, Αιθιοπία, Σομαλία κ.ά. Το παλάτι Καμπάκα, το οποίο είδαμε εξ αποστάσεως είναι η έδρα του βασιλιά Ρόναλντ της Μπουγκάντα. Όπως προείπαμε οι τοπικοί βασιλείς της χώρας δεν καταργήθηκαν από τους Βρετανούς. Υπάρχουν ακόμη, έστω χωρίς εξουσίες, αλλά κάθε ”βασίλειο” της Ουγκάντα διαθέτει δικό του Κοινοβούλιο, δίπλα στο εθνικό όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις. Οι βασιλείς φροντίζουν για την διενέργεια των τελετών και την διατήρηση της κουλτούρας της χώρας (κάτι ανάλογο έκαναν και οι αρχαίοι βασιλείς της Σπάρτης). Το μεγάλο τζαμί της πόλης, το οποίο επισκεφθήκαμε, φέρει το όνομα του κτήτορος, Μουμάρ Γκαντάφι, δικτάτορα της Λιβύης και ολοκληρώθηκε το 2007. Χωρεί 20.000 πιστούς και από τον μιναρέ αντικρύσαμε ολόκληρη την Καμπάλα, την μεγάλη υπαίθρια αγορά, τον καθολικό καθεδρικό ναό και τον προτεσταντικό αγγλικανικό. Αντικρύσαμε επίσης και το πρώτο πανεπιστήμιο της Ανατολικής Αφρικής (1892), αληθινό φυτώριο της Ελευθερίας. Όλοι οι μετέπειτα αφρικανοί ηγέτες της μετα-αποικιοκρατικής Ανατολικής Αφρικής σπούδασαν σε αυτό το πανεπιστήμιο. Η περιήγηση συνεχίστηκε με επίσκεψη στον περίφημο Τάφο Κασούμπι, μνημείο υπό την προστασία της Ουνέσκο. Αυτός είναι μια ξυλοκατασκευή με μακτυά σκεπή από σκληρό άχυρο ύψους 18μ. ,το υψηλότερο κτίσμα αχύρου στον κόσμο, κατασκευής 1882. Τέσσερις τάφοι βασιλέων υπάρχουν εδώ, του Μουτέσα 1ου, ο οποίος έζησε εδώ και ακολούθως του γιού, εγγονού και δισεγγόνου αυτού. Σύμφωνα με την εντόπιο κουλτούρα, οι βασιλείς δεν πεθαίνουν ποτέ, απλώς εξαφανίζονται. Οι υπόλοιπες αχυροκατασκευές υπήρχαν για τις γυναίκες και τα παιδιά του βασιλιά. Υπάρχουν σε μια αίθουσα επίσης και τύμπανα ταμ-ταμ. Κάθε τύμπανο απέδιδε διαφορετικό ήχο για ιδιαίτερα μηνύματα, ήταν ένα είδος σημάτων Μορς της Αφρικής.
Η ημέρα έκλεισε με επίσκεψη στον ναό της θρησκείας Μποχάϊ. Αυτή ιδρύθηκε από τον προφήτη Μπαχάουλα, ο οποίος γεννήθηκε το 1874 στην Περσία. Ο Μπαχάουλα θεωρείται από τους πιστούς του προφήτης ισότιμος του Κρίσνα, του Βούδα, του Μωυσή, του Ζωροάστρη, του Ιησού Χριστού και του Μωάμεθ. Η θρησκεία Μποχάϊ είναι στην πραγματικότητα πανθρησκεία που συνδυάζει στοιχεία όλων των μονοθεϊστικών θρησκειών, του ζωροαστρισμού και τοης φιλισοφίας του βουδισμού. Έχει οπαδούς σε πολλές χώρες του Τρίτου Κόσμου, ιδιαίτερα στην Ινδία. Σύμφωνα με την θρησκεία ο Θεός είναι ΕΝΑΣ και η βούληση του ανθρώπου ελεύθερη. Απορρίπτει τον ακραίο πλούτο και την ακραία φτώχεια, ζητά παγκόσμια γλώσσα, ειρήνη και διεθνές δικαστήριο (αυτό τουλάχιστον έγινε), κηρύσσει την ισότητα ανδρών-γυναικών, ζητά εκπαίδευση για όλους και πάνω από όλα δικαιοσύνη μεταξύ ανθρώπων και εθνών. Ενδιαφέρουσα εμπειρία.
Η επόμενη ημέρα 9 Σεπ. ήταν από τις πλέον ενδιαφέρουσες της εκδρομής Άρχισε λίαν πρωϊ με ανάβαση στον Βράχο Καγκούλου, αρκετά χιλιόμετρα ανατολικά της Καμπάλα στην περιοχή Μπαγιέντε. Ο βράχος έχει ύψος 1.067μ. και 1.126 σκαλιά. Η φυλή Μπασόγκα ήλθε εδώ το 1650 και ζούσαν σε σπήλαια επί του βράχου. Λάτρευαν τα πνεύματα των προγόνων (συνήθης λατρεία σε ΟΛΟΥΣ τους αρχαίους λαούς) και στην κορυφή θυσίαζαν κατσίκες. Μια λιμνούλα πλάτους 20μ. εδώ δεν στεγνώνει ποτέ, ούτε στην ξηρή περίοδο, πράγμα περίεργο. Η λιμνούλα θεωρείται πνευματική και το πλύσιμο χεριών και ποδιών σ’αυτήν πιστεύεται οτι διώχνει όλες τις κακές σκέψεις. Ακολούθησε μια από τις ισχυρότερες συγκινήσεις της ζωής μας. 83χλμ. ανατολικά της Καμπάλα ευρίσκεται η πόλη Τζίντζα. Επιβιβαστήκαμε σε μηχανοκίνητο πλεούμενο και βγήκαμε πάλι στην λίμνη Βικτώρια για να βρούμε τις πηγές του Λευκού Νείλου, ο οποίος στην τοπική γλώσσα ονομάζεται Μουγκασίρα. Οι πηγές του Λευκού Νείλου, αίνιγμα των αρχαίων Αιγυπτίων και όλων των εξερευνητών της Αφρικής για χιλιάδες χρόνια, βγαίνουν από την Βικτώρια και ανακαλύφθηκαν το 1862 από τον Άγγλο εξερευνητή Σπηκ. Η πηγή του Γαλάζιου Νείλου είναι η λίμνη Τάνα της Αιθιοπίας . Οι δυο Νείλοι ενώνονται κοντά στην πρωτεύουσα Χαρτούμ του Σουδάν σχηματίζοντας ”Το Μεγαλύτερο Φιλί του Κόσμου” κατά Αγά Χαν. Ο Λευκός Νείλος διασχίζει την Ουγκάντα, Σουδάν και Αίγυπτο και μια φούχτα νερό χρειάζεται 90 ημέρες για να φθάσει στην Μεσόγειο. Μετά από αρκετή πλεύση παρατηρώντας διάφορα είδη πτηνών φθάσαμε στις πηγές. Λοιπόν, αυτές βγαίνουν από τον πυθμένα της λίμνης και στην επιφάνεια το αφρισμένο νερό δίνει την εντύπωση ποταμού. Στο βάθος είδαμε τον Νείλο να εξέρχεται της λίμνης ως ποταμός πλέον. Το 30% του Νείλου προέρχεται από αυτές τις υποχθόνιες πηγές και το υπόλοιπο 70% από την ίδια την λίμνη Βικτώρια. Όποιος αντικρύζει αυτές τις εικόνες δεν τις ξεχνά ποτέ.
Μετά την αναχώρησή μας από την Τζίντζα επισκεφθήκαμε το ωραιότατο δάσος Μαμπίρα, δάσος αρχέγονο και άθικτο, το δεύτερο μεγαλύτερο στην Ουγκάντα . Πίθηκοι στα δένδρα και πολύχρωμες πεταλούδες μας συνόδευσαν στην πορεία μας εντός του δάσους με ενδημικά δένδρα και βλάστηση του τόπου διάρκειας μιας ώρας πριν κατευθυνθούμε στην κωμόπολη Ντερέ πλησίον της Καμπάλα. Στην Ντερέ υπάρχει πνευματικό κέντρο, το οποίο λειτουργεί ως νυκτερινό κέντρο διασκεδάσεως. Στην χορευτική-μουσική παράσταση με μουσικές και άσματα ντόπια και άλλων γειτονικών λαών παρουσιάζεται στον λευκό θεατή η καρδιά της αφρικανικής κουλτούρας από χορευτές και καλλιτέχνες που απαγγέλλουν ιστορίες της καθημερινής ζωής και πολιτισμού. Ο παρουσιαστής (ο σεβάσμιος μουζέ, όπως λέγεται) ήταν ο καλύτερος παρουσιαστής που ο γράφων συνάντησε στην ζωή του. Απίστευτη εμπειρία χορού και μουσικής, αυτή είναι η Αφρική.
Την 10-Σεπ. από Καμπάλα κατευθυνθήκαμε νότια διανύοντας 500χλμ. προς την πόλη Κισόρο στην περιοχή του Εθνικού Πάρκου Γκαχίνκα κοντά στα σύνορα με Ρουάντα και Κόγκο, όπου υπάρχουν τα βουνά που θα ανεβαίναμε. Λίγα χιλιόμετρα νότια της Καμπάλα συναντήσαμε την γραμμή Ισημερινού (υπάρχει μικρό γλυπτό που την δείχνει). Κατά την δεκάωρη διαδρομή μας δόθηκε η ευκαιρία να δούμε την θαυμάσια και κατάφυτη ουγκαντέζικη ύπαιθρο και τον τρόπο ζωής των Ουγκαντέζων της υπαίθρου, μιας ζωής απλοϊκής που περιέχει καθημερινώς τον αγώνα απόκτησης των αναγκαίων προς το ζην. Νοτιότερα το τοπίο γίνεται σαβάνα, κατάλληλη για βόσκηση βοοειδών. Είδαμε και σμήνος γερανών. Οι ασφάλτινοι δρόμοι είναι σε κακή κατάσταση και οι παράδρομοι χωμάτινοι και σε όλο το δίκτυο χιλιάδες μικρά καταστήματα πωλούν διάφορα είδη. Σε πολλά μέρη συγκεντρώνουν το νερό της βροχής σε δεξαμενές. Επίσης σε όλη την καλλιεργήσιμη γη υπάρχουν οικίες, η χώρα είναι διάσπαρτη από κατοικίες χωρίς ηλεκτρικό και υποδομές έξω από τα χωριά και τις πόλεις, υπερπληθυσμός γαρ. Σε μια κωμόπολη ηύραμε μουσείο (δυστυχώς το εθνικό μουσείο της Καμπάλα ήταν κλειστό λόγω ανακαινίσεως). Στο μουσείο φαίνεται ο τρόπος εξάπλωσης του Προτεσταντικού Αγγλικανισμού, του Καθολικισμού και του Ισλάμ στην νότια Ουγκάντα μεταξύ των ετών 1890-1911, όπως επίσης και εξάπλωση της αγγλικής γλώσσας στην εκπαίδευση με τα πρώτα σχολεία κατά την περίοδο αυτή. Άραβες δουλέμποροι έπαιρναν σκλάβους από την Ουγκάντα από το 1820 και περί το 1840 έφεραν στην χώρα το Ισλάμ με αποτέλεσμα το 44% του σημερινού πληθυσμού να είναι μουσουλμάνοι και το υπόλοιπο Προτεστάντες, Καθολικοί και 100.000 Ορθόδοξοι. Οι Άγγλοι σταμάτησαν το δουλεμπόριο, δεδομένου οτι στην Βρετανική Αποικιοκρατική Αυτοκρατορία το δουλεμπόριο ήταν επισήμως εκτός νόμου μέχρι που καταργήθηκε στην Αφρική εν τοις πράγμασι με την δύναμη των βρετανικών όπλων. Στο μουσείο παρουσιάζεται επίσης ο τρόπος ζωής, θεραπείας ασθενειών με βότανα, ο τρόπος ένδυσης (έκοβαν σε λεπτές φέτες τον φλοιό του δένδρου fig tree για κατασκευή ενδυμάτων) και η κουλτούρα του γάλακτος στην προ-αποικιοκρατική Αφρική. Είναι χαρακτηριστικό οτι στην ήπειρο αυτή, όποιος άνδρας δεν είχε κτηνοτροφικά ζώα ή γη παραγωγής φρούτων δεν εύρισκε σύζυγο. Εκεί παρουσιάζεται επίσης και ο αρχαίος τρόπος κατασκευής των χωριών (ασφαλισμένα με ξύλινο τείχος).
Η 11-Σεπ. ήταν ημέρα ανάβασης στο όρος Μουχαβούρα(Muhavura), το υψηλότερο από τα 3 βουνά του Εθνικού Πάρκου με υψόμετρο 4.127μ. Το Πάρκο Γκαχίνκα (Gahinka National Park) έχει το όρος Μουχαβούρα, το όρος Γκαχίνκα και το όρος Σαμπίνιο (Sabinyo). Το Γκαχίνκα είναι το χαμηλότερο και διατίθεται μόνον για οργανωμένες πεζοπορίες, δεδομένου οτι εκεί είναι ο βιότοπος του μαύρου γορίλλα και του χρυσού πιθήκου και ο επισκέπτης πηγαίνει εκεί για να δει αυτά τα ζώα πληρώνοντας αδρά. Η ομάδα των 3 φίλων έφθασε με αυτοκίνητο στην βάση του Μουχαβούρα, όπου λειτουργεί γραφείο διοικήσεως που καταγράφει τους ορειβάτες και παρέχει ένοπλους συνοδούς βουνού. Μια ομάδα χορευτών μας διασκέδασε πριν την ανάβαση για να μας δώσει κουράγιο. Μόνον στην Αφρική συναντά κανείς τέτοια αντιμετώπιση στον ξένο. Την 8.30π.μ. και από υψόμετρο 2.381μ. εκκινήσαμε την ανάβαση έχοντας μαζί μας ένα ζευγάρι νεαρών Γερμανών. Το πεδίο στα χαμηλότερα ήταν δενδρώδες με ενδημικά είδη (ακόμη και καφεόδενδρα είδαμε, η καλύτερη τροφή του γορίλλα). Μετά τα 3.000μ. τα δένδρα δίνουν την θέση τους σε θάμνους και άλλα είδη βλάστησης πολύ εντυπωσιακή. Don’t give up (μην υποχωρείς)μας παρότρυνε μια πινακίδα στα 3.500μ.Το πεδίο ανεβαίνοντας γινόταν όλο και δυσκολώτερο. Κάποιες ξύλινες σκάλες βοηθούσαν τον ορειβάτη σε δύσκολα περάσματα, ανηφορικά ή κατηφορικά. Ευτυχώς η θερμοκρασία δεν ήταν ένα ακόμη πρόβλημα. Ο γράφων την 14.20 έφθασε μόνος στην κορυφή του όρους Μουχαβούρα, υψ. 4.127μ.,όπου κυμάτισε η μικρή συμπαθητική ελληνική σημαιούλα του, καλύπτοντας υψομετρική διαφορά 1.746μ. Στην κορυφή υπάρχει μικρή λίμνη, είναι ό’τι απέμεινε από το ηφαίστειο που ήταν κάποτε το βουνό. Ο Ανδ. Αναγνωστόπουλος είχε προηγηθεί με τους Γερμανούς και είχε φύγει, ενώ ο Ανδρ. Μπέσσας ανέβηκε τελευταίος (δεν είχαμε όλοι τον ίδιο ρυθμό). Η κατάβαση στην βάση μέσω πετρώδους ολισθηρού εδάφους για τον γράφοντα έγινε την 18.20, επομένως η συνολική προσπάθειά μου στο δύσκολο αυτό βουνό ήταν 10 ώρες.
Την 12 Σεπ. ήλθε η σειρά του όρους Σαμπίνιο (Τα Δόντια του Γέρου) προς ανάβαση. Το όρος Σαμπίνιο είναι σύνορο τριών κρατών. Έχει στην νότια πλευρά του την Ρουάντα και στην δυτική το Κόγκο. Έχει τρεις κορυφές με την ουγκαντέζικη στην μέση και η κορυφή-σύνορο έχει υψόμετρο 3.669μ. Την 8.10π.μ. μετά από τον τυπικό χορό των ντόπιων εκκινήσαμε από υψόμετρο 2.346μ. Το Σαμπίνιο έχει πεδίο δυσκολώτερο από την Μουχαβούρα, δεδομένου οτι είναι πιο πετρώδες, επομένως οι σκάλες προς βοήθειά μας είναι εδώ περισσότερες. Όπως την προηγούμενη ημέρα, μετά την ζώνη του δάσους περάσαμε στην θαμνώδη ζώνη με το τυπικό ”don’t give up” κάπου στην μέση. Το Σαμπίνιο στην πλευρά της Ουγκάντα έχει δυο προκορφές πριν την κορυφή στα 3.423μ. και στα 3.560μ. Η πλαγιά της κορυφής είναι λίαν επικλινής και άκρως επικίνδυνη. Οι βοηθητικές σκάλες εδώ θυμίζουν via feratta των Άλπεων και ανεβαίνονται με τα τέσσερα άκρα, παρόμοια είναι η κλίση (πολύ ζόρικη). Ως συνήθως ο Ανδρ. Αναγνωστόπουλος με τους Γερμανούς και κάποιους ντόπιους προηγήθηκε. Ο γράφων την 13.35 έφθασε στην κορυφή με τον Ανδρ. Μπέσσα να ακολουθεί αργότερα. Η κατάβαση για τον γράφοντα έγινε στην βάση την 17.30, καλύπτοντας υψομετρική διαφορά 1.323μ. και συνολικό χρόνο πορείας 9,5 ώρες εκείνη την ημέρα. Επιστρέψαμε στο Κισόρο εξαντλημένοι από την κούραση μεν, πλην υπερήφανοι και πανευτυχείς για την επιτυχία της αποστολής μας την οποία αναθέσαμε στον εαυτό μας. Ήμαστε οι πρώτοι Έλληνες που ανέβηκαν αυτά τα εξοντωτικά βουνά της Ανατολικής Αφρικής για την Ελλάδα ρε γαμώτο. Η αποστολή είχε ολοκληρωθεί.
Την 13 Σεπ. επιστρέψαμε στην πόλη Εντέμπε, όπου υπάρχει το αεροδρόμιο για την τελευταία διανυκτέρευση μετά από την γνωστή πολύωρη διαδρομή. Την 14 Σεπ. μετά από μια πρωϊνή βόλτα στο Εντέμπε πήραμε την πτήση της επιστροφής μέσω Ντόχα για την μαμά Ελλάδα προσγειωνόμενοι στο αεροδρόμιο Αθηνών την 6.30π.μ. της 15 Σεπ. έχοντας διανυκτερεύσει στο αεροπλάνο. Ήταν ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα ταξίδια του γράφοντος στην καρδιά της λατρεμένης του Μαύρης Ηπείρου. Μιλώντας για την Μαύρη Ήπειρο, ένα μόνον έχω να είπω. Ουδείς ταξιδευτής του κόσμου, ουδείς homo universalis δικαιούται αυτόν τον τίτλο άνευ βαθείας γνώσεως της Αφρικής, εκεί όπου η Ανθρωπότης, ο πρώτος homo sapiens εγεννήθη. Η Αφρική, παρόλη την φτώχεια της, έχει μια γοητεία που καμία άλλη ήπειρος του πλανήτη διαθέτει. Ο γράφων συνιστά εντόνως σε άπαντας να ταξιδεύουν στην Αφρική παραβλέποντας κάθε δυσκολία, διότι αξίζει τον κόπο. Εν πάση περιπτώσει για όποιον ενδιαφέρεται να ταξιδεύσει στην υπέροχη Ουγκάντα και έχοντας λάβει άριστες υπηρεσίες, είμαι υποχρεωμένος να συστήσω την εταιρεία που μας παρείχε τις υπηρεσίες μας εκεί. Η εταιρεία ονομάζεται Signature Africa, τηλέφωνο οδηγού-ξεναγού Brian Batsurana, ηλεκτρ. ταχυδρομείο briansafariguide@gmail.com (τηλ. +256100644127)και ιστοσελίδα www.brianbats.com. Ο γράφων, τέλος, ευχαριστεί από καρδιάς για την συντροφικότητα και την φιλία τους τους φίλους του Ανδρέα Μπέσσα εξ Αθηνών και Ανδρέα Αναγνωστόπουλο εξ Αιγίου, γνωστόν και ως ”καμάρι του Μωριά” και εύχεται ”στο επανιδείν” για νέες περιπέτειες, Θεού θέλοντος.
Ειρήνη σοι, ω Ουγκάντα. Χαίρε Αφρική, αγαπημένη.
Ιωάννης Ξηρός