Τζουμέρκα, Καλαρρύτες, Ματσούκι, Μπάρος, Ασπροπόταμος: Μια πολιτισμική διαδρομή απείρου φυσικού κάλλους μετράει ακόμα πληγές

Ο Μπάρος σηματοδοτεί το σύγχρονο πέρασμα που ενώνει τα χωριά του Λάκμου και της Κακαρδίτσας από την πλευρά των Ιωαννίνων και των Τρικάλων. Δηλαδή, το Ματσούκι, τους Καλαρρύτες και άλλα χωριά από τη μεριά των Ιωαννίνων, τα οποία λανθασμένα χαρακτηρίζονται ως Τζουμέρκα με το Χαλίκι, την Ανθούσα και τα υπόλοιπα χωριά του Ασπροποτάμου από τη μεριά των Τρικάλων. Το σύγχρονο (ασφαλτωμένος δρόμος) αυτό πέρασμα δεν αποτελεί παρά μια εξέλιξη των δρόμων (μονοπάτια) επικοινωνίας που είχαν αναπτύξει αυτά τα χωριά μεταξύ τους πριν πολλά χρόνια. Μια επικοινωνία με πολιτισμικά, κοινωνικά και οικονομικά χαρακτηριστικά.

Ο Μπάρος, ως το υψηλότερο σημείο της διαδρομής, από όπου κανείς/καμία μπορεί να αγναντέψει μέρη τόσο του Νομού Τρικάλων όσο και του Νομού Ιωαννίνων, αποτελεί το σημείο αναφοράς αυτής της διαδρομής απείρου φυσικού κάλλους, καθώς συνδυάζει ελατοδάση, αλπική ζώνη, παραδοσιακούς οικισμούς πολιτισμικά μνημεία (πχ., Μονή Κηπίνας, Μονή Παναγίας Γαλακτοτροφούσας), ποτάμια, καταρράκτες, πέτρινα γεφύρια και γέφυρες μπέλεϋ, κ.ά. με πλούσια πανίδα και χλωρίδα. Πρόκειται για μια διαδρομή, που μπορεί να αξιοποιηθεί τουριστικά.

Πράγματι, κάνοντας τη διαδρομή από Γιάννενα προς Ματσούκι, Μπάρο, Ασπροπόταμο, στον δρόμο συνάντησα επιβατικά αυτοκίνητα, μοτοσυκλέτες, ποδήλατα αλλά και πεζοπόρους. Αυτό σημαίνει ότι η διαδρομή αυτή γίνεται ολοένα και περισσότερο γνωστή και δημοφιλής καθώς έρχονται να την απολαύσουν ολοένα και περισσότεροι/ες επισκέπτες/τριες.

Ωστόσο, ο δρόμος σε πολλά σημεία, ιδιαίτερα από την πλευρά των Ιωαννίνων (όσον αφορά από το Ματσούκι) είναι κατεστραμμένος σε πολλά σημεία/μικρά τμήματα. Ο δρόμος από Μπάρο μέχρι τη διασταύρωση της Ανθούσας από την πλευρά των Τρικάλων είναι πολύ καλός, τα προβλήματα, τα οποία είναι σοβαρά, αρχίζουν από εκεί και μετά. Ο δρόμος πρέπει να επισκευαστεί άμεσα και να συντηρείται καθώς αποτελεί την πιο βασική προϋπόθεση ανάπτυξης της περιοχής και διατήρησης της επικοινωνίας.

Η διαμονή και κυρίως το φαγητό αποτελούν επίσης ένα ζήτημα, γι αυτό θα πρέπει να ενισχύονται οι όποιες μικρές επιχειρήσεις και εταιρείες. Πέρασα από το Κατάφυτο για φαγητό και εκεί συνάντησα την Α., η οποία με το σύζυγό της που κατάγεται από εκεί, νοικιάζει τον Ξενώνα του χωριού. Μίλησα μαζί της και έμεινα έκπληκτος όταν έμαθα το ποσό μίσθωσης/ενοικίασης του Ξενώνα του χωριού. Η υψηλή τιμή μίσθωσης, όπως μου ανέφερε, προέκυψε μετά από πλειστηριασμό. Τέτοιες τιμές είναι απαγορευτικές, και αν φύγουν τα παιδιά που το κρατάνε (αρκετά χρόνια τώρα), μετά δεν θα υπάρχει μέρος να μείνει κανείς/καμία (εννοείται επισκέπτης/τρια) σε αυτό το «χούνι».

Πολλά μπορούν να γίνουν για την ανάπτυξη της περιοχής, αλλά το βασικότερο είναι να κατασκευαστεί ο δρόμος όπου έχει καταστραφεί από τις πλημμύρες και να επισκευαστεί στα σημεία που χρειάζεται. Ο δρόμος είναι το πρωτεύον.

Μπορείς κανείς να υποβάλλει πολλές προτάσεις για την ανάπτυξη της περιοχής. Προσωπικά θα ήθελα να καταθέσω δύο:

α) Στον Μπάρο, σε ένα σημείο λίγο πιο χαμηλά από τον δρόμο, να κατασκευαστεί ένα μικρό «προσωρινό» καταφύγιο για τους περαστικούς, στο οποίο να υπάρχουν μέσα πρώτες βοήθειες. Αυτή η σκέψη μου δημιουργήθηκε όσο ήμουν στον Μπάρο και ενισχύθηκε λίγο αργότερα, καθώς κατέβαινα προς Ανθούσα, συνάντησα στον δρόμο ποδηλάτες. Ποδηλάτες αλλά και μοτοσικλετιστές, αν βρέχει, μπορούν να παραμείνουν για λίγο εκεί.

β) Οι Περιφερειάρχες Θεσσαλίας και Ηπείρου, μαζί με τους συμβούλους τους να συναντηθούν στον Μπάρο και εμπνεόμενοι από τη μαγεία του τοπίου να σχεδιάσουν την ανάπτυξη της περιοχής, ρίχνοντας κλεφτές ματιές προς τον ορίζοντα των Τρικάλων, όπου φαίνονται ανεμογεννήτριες (μάλλον τους βουνού Τύμπανος), ώστε να αποφύγουν και να αποτρέψουν τέτοια έργα «ανάπτυξης».

Θεόδωρος Θάνος, Καθηγητής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, Δημότης Δήμου Μετεώρων