Τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες που φέρνει η ψηφιακή εποχή για τα παιδιά και τους εφήβους, αλλά και τον ρόλο της οικογένειας, του σχολείου και της κοινωνίας στη διαμόρφωση υγιών, ανθεκτικών νέων ανθρώπων, ανέδειξε η εξαιρετικά ενδιαφέρουσα και επίκαιρη ομιλία του Ομότιμου Καθηγητή Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και κατόχου της Έδρας UNESCO στην Εφηβική Υγεία και Ιατρική Δρ. Γεωργίου Χρούσου που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Πέμπτης στο κτήριο Παπαστεριάδη. Το βασικό μήνυμα της ομιλίας, η οποία είχε τίτλο «Οι Νέοι μας και η Ψηφιακή Επανάσταση» και διοργανώθηκε από την Τρικαλινή Λέσχη Προβληματισμού, ήταν ότι η προστασία της ψυχικής υγείας των παιδιών δεν αποτελεί μόνο οικογενειακή υπόθεση, αλλά κρίσιμη κοινωνική και πολιτισμική επένδυση για το μέλλον της ανθρωπότητας. Ειδικότερα, η ομιλία αφορούσε την ψυχική υγεία παιδιών και εφήβων και ανέδειξε μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης κοινωνίας: την αυξανόμενη ψυχολογική επιβάρυνση των παιδιών και των νέων υπό την επίδραση του χρόνιου στρες και της ψηφιακής ζωής. Σύμφωνα με τα δεδομένα, οι σημερινές γενιές παιδιών και εφήβων βιώνουν αυξημένα επίπεδα άγχους, θυμού, και/ή συναισθηματικής παραίτησης. Το χρόνιο στρες, που τροφοδοτείται από την οικονομική αβεβαιότητα, τις κοινωνικές κρίσεις, την πανδημία, τους πολέμους και την ταχύτατη τεχνολογική αλλαγή, επηρεάζει βαθιά τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο. Παράλληλα, η υπερβολική έκθεση στις οθόνες και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φαίνεται να αλλάζει τον τρόπο λειτουργίας του παιδικού εγκεφάλου, επηρεάζοντας την προσοχή, τη μάθηση, τον ύπνο, τη σωματική δραστηριότητα και την κοινωνική αλληλεπίδραση. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία των πρώτων χρόνων ζωής, κατά τα οποία διαμορφώνονται τα βασικά νευρωνικά κυκλώματα του εγκεφάλου. Η ποιότητα της σχέσης με τους γονείς, το παιχνίδι, η μάθηση, και η ανθρώπινη επαφή αποτελούν θεμέλια της ψυχικής ανθεκτικότητας. Αντίθετα, η υπερβολική εξάρτηση από το διαδίκτυο και η αντικατάσταση του παιχνιδιού από την οθόνη οδηγούν σε μειωμένη συναισθηματική ωρίμανση και δυσκολία προσαρμογής στη ζωή. Ο ομιλητής κατέληξε σε συγκεκριμένες προτάσεις πρόληψης:
- περιορισμό των smartphones στα σχολεία,
- καθυστέρηση πρόσβασης των παιδιών στα social media,
- ενίσχυση του αθλητισμού,
- περισσότερη επαφή με τα βιβλία και
- κυρίως περισσότερη διαπροσωπική επικοινωνία και ελεύθερο παιχνίδι.
