Βρισκόμαστε σε μια παρατεταμένη προεκλογική περίοδο.
Η φράση “Δεν βγαίνουν τα κουκιά” ή “ψηφίζω μονοκούκι” έχουν την ιστορία τους.
Στην αρχαία Ελλάδα και μέχρι το 1864 οι εκλογές γινόταν με κουκιά. Τα λευκά κουκιά σήμαιναν “Ναι” και τα μαύρα “Όχι”. Τα ρίχνανε μέσα στην κάλπη (κάλπις: ένα ευρύχωρο αγγείο με λαβές που χρησίμευε για μεταφορά νερού η άλλων υγρών)
Από το 1865 μέχρι το 1920 οι εκλογές γινόταν με σφαιρίδια – μαύρα και άσπρα – “έφαγε μαύρο” όταν η ψήφος ήταν αρνητική, άρα περισσότερα μαύρα κουκιά η σφαιρίδια.
Είναι άραγε τυχαία η επιλογή κουκιά για ψηφοφορία;
Φυσικά και όχι.
Όταν μια κοινωνία έμπαινε σε δημοκρατικές διαδικασίες σήμαινε ότι γινόταν σεβαστή και η αντίθετη άποψη.
Τα κουκιά η καθημερινή θρεπτική βάση ολόκληρων πληθυσμών. Η πρωτεΐνη των φτωχών η σούπα του χειμώνα.
Δυστυχώς όμως τα κουκιά δεν ήταν για όλους.
Σε μια οικογένεια το παιδί κιτρινίζει σαν κερί τα ούρα μαύρα αφού είχε φάει κουκιά και στο τέλος θάνατος. Επομένως στην οικογένεια αυτή κουκιά δεν τρώμε, φέρνουν κακό.
Δεν ξέρουν γιατί, δεν χρειάζεται να ξέρουν γιατί. Βλέπουν, θυμούνται και μεταφέρουν αυτό που βλέπουν στους απογόνους. Η γιαγιά “Δεν τρώμε κουκιά δεν πρέπει, χωρίς γιατί “Παρατήρηση χωρίς θεωρία, γνώση χωρίς εξήγηση. Αποτέλεσμα χωρίς μηχανισμό.
Ήρθε στην πορεία η επιστήμη και έδωσε την απάντηση στο “γιατί ” τα κουκιά είναι θάνατος για ορισμένους ανθρώπους.
Υπάρχει ένα ένζυμο αφυδρογονάση της 6 -φωσφορικής γλυκόζης. G6PD το οποίο παίζει βασικό ρόλο στην προστασία των ερυθρών αιμοσφαιρίων από το οξειδωτικό στρες. Τα κουκιά περιέχουν vicine (βικίνη)και κονβικίνη που δημιουργεί αυτό το οξειδωτικό στρες σε όσους δεν έχουν αυτό το ένζυμο. Τρώγοντας κουκιά “σύνδρομο φαβισμός” Τα ερυθρά αιμοσφαίρια σπάνε και επέρχεται θάνατος.
“Κάποιο λάκκο έχει η φάβα “εκείνο είναι το νόημα.
Περίπου 400 εκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν το ένζυμο G6PD. Δηλαδή ένας στους είκοσι.
Η ανεπάρκεια συγκεντρώνονται στις χώρες της Μεσογείου, στην Μέση Ανατολή, στην Νοτιοανατολική Ασία, στην υποσαχάρια Αφρική. Ακριβώς στις περιοχές που τα κουκιά ήταν βασική διατροφή.
Η ανεπάρκεια της G6PD δεν είναι σφάλμα της φύσης. Δεν είναι τυχαία βλάβη παρέχει βαθμό προστασίας από κάτι πολύ πιο θανατηφόρο. Την ελονοσία. Κάθε προστασία έχει ένα κόστος. Και κάθε δώρο έρχεται με μια προειδοποίηση αν ξέρεις που πρέπει να κοιτάξεις.
Ο Πυθαγόρας τον 6ο αιώνα πχ. Απαγόρευσε τα κουκιά χωρίς “Γιατί”
Μάθετε να ακούτε και χωρίς “Γιατί ” μερικές φορές.
Η σημερινή κυβέρνηση λοιπόν πρέπει να φύγει και χωρίς “Γιατί”.
Το καταλάβαμε;
Να έχετε μια όμορφη μέρα.
Την αγάπη μου.
Ο Δημήτρης Γκανούλης είναι δημότης του Δήμου Μετεώρων